Informationswissenschaftler/Informationswissenschaftlerin (Bilgi Bilimci / Bilgi Bilimcisi)

Bu meslekle ilgili medya kaynakları arasında Federal İş Kurumu'nun bilgi teklifleri, 'Blickpunkt Arbeitsmarkt' raporları (Haziran 2025: BİT meslekleri için iş piyasası dönüşüm bağlamında), b.i.t. online - Kütüphane, Bilgi, Teknoloji, BuB - Forum Kütüphane ve Bilgi, Datenbank-Spektrum, Denkfabrik Digitale Arbeitsgesellschaft, Dijitalleşme Bilimde, DOK.magazin, BİT Sektör Görünümü 2024: Ekonomik Göstergeler, İnovasyon ve Girişimcilik, iMOVEinfo7 - MEDYA | ARŞİV | BİLGİ, Bilgi - Bilim & Uygulama (IWP), Made in Germany. Federal Hükümetin Ulusal Yapay Zeka Stratejisi, Dijital Toplum Ağı ve ZIIR - Bilgi Hukuku Dergisi bulunmaktadır.

Bilimdeki Büyük Veri (Big Data): Çeşitli alanlardaki araştırmacılar, büyük veri setlerini değerlendirerek tıbbi araştırmalarda hastalık risk faktörlerini belirleyebilir veya ilaçlardaki proteinler arasındaki karmaşık etkileşimleri ortaya çıkarabilirler. Kapsamlı veri analizlerine dayanarak sağlam kararlar alırlar. Büyük veri, yeni teknolojilerin araştırılmasında daha verimli çalışmayı, daha iyi ürünler geliştirmeyi ve rekabetçi kalmayı sağlar. Bilim insanları, ilgili bilgileri filtreleyip değerlendirebilmek için bu metodolojiye hakim olmalıdır.

Bu alanda başarılı olmak için aşağıdaki ilgi alanları önemlidir ve faydalıdır. İlgi alanları önem sırasına göre verilmiştir. Her ilgi alanı için örnek faaliyetler belirtilmiştir. Yönetimsel-organizasyonel faaliyetlere ilgi, örneğin veritabanlarında depolama için bilgileri hazırlama veya dokümantasyon dilleri kullanarak belgelerin içeriğini açığa çıkarma. Teorik-soyut faaliyetlere ilgi, örneğin bilgi işleme yazılımları geliştirme.

Bilgi bilimciler öncelikle ofis ve toplantı odalarında, okuma salonlarında, arşiv ve kütüphane odalarında, dersliklerde ve seminer odalarında çalışırlar. Ayrıca, müşterinin yerinde veya ev ofisinde/mobil olarak değişen çalışma yerlerinde de görev alabilirler.

Lisans (Studium) sırasında edinilen veya derinleştirilen temel yetkinlikler şunlardır: Koleksiyon oluşturma (arşiv, kütüphane), veritabanı geliştirme, bilgi teknolojisi, bilgisayar teknolojisi, bilgi ve iletişim yönetimi, bilgi bilimleri, açık erişim (Open Access), araştırma, bilgi edinme, arama motoru optimizasyonu (SEO), sistemleştirme, bilgi yönetim sistemleri. Bu mesleği icra etmek için önemli olabilecek diğer yetkinlikler: Koleksiyon envanteri (arşiv, kütüphane), koleksiyon seçimi (arşiv, kütüphane), koleksiyon bakımı (arşiv, kütüphane), bibliyografya, içerik yönetim sistemleri (CMS) kullanma, veritabanı yönetimi, organizasyonu, dokümantasyon (arşiv, kütüphane), televizyon teknolojisi, internet/intranet teknolojisi, kataloglama, koleksiyon erişimi (arşiv, kütüphane, müze), müşteri danışmanlığı, öğretim (üniversite), pazarlama, medya teknolojisi, medya bilimleri, multimedya sistemleri, halkla ilişkiler, imzalama, sosyal medya analizi, kentsel veri platformları.

İş ve meslek dünyasının ilerleyen dijitalleşmesi, görev alanlarını ve gereksinim profillerini değiştirebilir. Bilgi bilimciler için aşağıdaki teknolojiler, süreçler veya sistemlerle ilgilenme fırsatı doğabilir: Kütüphane yönetim sistemleri - BMS (örneğin BMS için kullanıcı arayüzleri tasarlama), Hizmet olarak İçerik - CaaS (örneğin içerik hizmetleri için bilgi edinme ve değerlendirme), İçerik Otomasyonu (örneğin bilgi işleme sistemleri tasarlama), Dijital Varlık Yönetimi - DAM (örneğin multimedya uygulamaları tasarlamak için DAM sistemlerinden grafik öğeleri ve şablonları çağırma), Dijital Kültür Aracılığı (örneğin dijital bilgi aktarımı için yöntemler ve metotlar geliştirme), Dijital Tahta (örneğin dijital tahta kullanarak uzman dersleri ve eğitim etkinlikleri düzenleme), Belge Yönetim Sistemleri - DMS (örneğin dijital olarak arşivlenmiş kavramları ve sınıflandırmaları sağlama), Yapay zeka destekli bilgi yönetimi.

Bilgi bilimciler, bilgi ve iletişim teknolojileri konusundaki sağlam bilgilerini kullanarak örneğin yazılım çözümleri geliştirir veya bilgilere erişimi optimize ederler. Grafik arayüzler tasarlarken yaratıcılıkları ön plandadır. Hedef kitleye uygun bilgi hazırlarken, örneğin medya veya e-öğrenme yöntemleri kullanarak, metodik-sistematik ve analitik düşünme becerilerini sergilerler. Müşterilere, mevcut sistemlere BT uygulamalarını uyarlarken hizmet odaklı danışmanlık yapar ve eğitimler düzenlerler. Diğer disiplinlerden bilim insanlarıyla örneğin öğrenme programları geliştirirken ekip çalışmasına yatkınlık gösterirler. Proje yöneticisi olarak bir ekibi yönetiyorlarsa, organizasyon, planlama ve personel yönetimi görevleri arasındadır. Üniversitelerde (Hochschule) öğretim görevlisi olarak çalıştıklarında ise pedagojik ve alan didaktiği bilgilerini uygular ve öğretimlerinin kalitesini ilerlemeye göre ölçerler.

Bilgi bilimciler, örneğin kendi bilgi ve dokümantasyon hizmetleri ofisleriyle serbest (freiberuflich) çalışabilirler.

Geniş mesleki yelpaze nedeniyle temsili bilgi vermek mümkün değildir. Maaş bilgisi değişkendir, BERUFENET'i kontrol edin.

Medya, BT, Yazılım, Telekomünikasyon, İnşaat, Mimarlık, Kimya, Eczacılık, Plastik, Elektrik Mühendisliği, Elektronik, Araç Üretimi, Bakım, Finansal Hizmetler, Emlak, Cam, Seramik, Hammadde İşleme, Ahşap, Mobilya, Metal, Makine Mühendisliği, Hassas Mekanik, Optik, Gıda, Keyif Verici Maddeler Üretimi, Kamu Yönetimi, Sosyal Güvenlik, Savunma, Tekstil, Giyim, Deri, Ulaştırma, Trafik, Bilim, Araştırma, Geliştirme.

Bu meslekte çalışmak isteyenlerin kütüphane ve bilgi bilimleri alanında tamamlanmış bir lisans (grundständiges Studium) eğitimi almaları gerekmektedir. Yönetici pozisyonları veya uzmanlaşmış görevler genellikle yüksek lisans (Masterstudium) gerektirir. Bilim ve araştırma alanındaki faaliyetler ise genellikle doktora (Promotion) veya habilitasyon (Habilitation) şartı koşar.

Kütüphane ve Bilgi Bilimleri (lisans), Kütüphane ve Bilgi Bilimleri (yüksek lisans)

Enformasyon bilimcileri; kütüphane ve dokümantasyon alanlarında, sanayi ve ticaretin enformasyon ve organizasyon departmanlarında, veri tabanı sağlayıcılarında ve yazılım şirketlerinde, medya sektöründe, şirket danışmanlığında, üniversitelerde ve araştırma enstitülerinde istihdam edilebilirler.

Enformasyon Bilimcisi (m/f). İngilizce meslek adları: Information scientist (m/f), Information specialist (m/f). Fransızca meslek adı: Responsable (m/f) de l’information.

Bazı çalışma ve sosyal davranış özellikleri tüm meslekler için geçerli olduğundan ayrıca belirtilmemiştir. Bunlar; güvenilirlik, dakiklik, dürüstlük, eleştiriye açıklık ve uygun davranış biçimleridir. Ayrıca, bu lisans (Studium) mesleğini icra edebilmek için aşağıda belirtilen mesleğe özgü özellikler gereklidir: Performans ve adanmışlık (örneğin, kapsamlı veri tabanlarını indeksler, sınıflandırmalar, tezahürler veya özetler yardımıyla yapılandırmak için istekli ve aktif olma), azim / hedef odaklılık (örneğin, karmaşık enformasyon sistemleri geliştirmek ve kapsamlı test serileri ile zorlu hata analizleri yapmak), titizlik (örneğin, enformasyon araçlarını dikkatlice incelemek ve değerlendirmek), bağımsız çalışma yeteneği (örneğin, bilgi aktarım sistemleri için yazılımı bağımsız olarak geliştirmek), öğrenmeye isteklilik (örneğin, yeni çevrimiçi veri tabanları, dokümantasyon düzenleme sistemleri hakkında güncel kalmak).

Enformasyon bilimcileri, bilgilerin hızlı ve kullanıcı odaklı bir şekilde sunulması için sistemler geliştirirler. Bu amaçla, bilgileri seçer, toplar, değerlendirir ve uygun şekilde tasarlanmış enformasyon sistemlerinde sunarlar.

Archivschule Marburg, Bayerische Staatsbibliothek, Biblio Jobs, golem, heise jobs, IT-Treff.

Berufsverband Information Bibliothek e.V. (BIB), Deutsche Forschungsgemeinschaft (DFG), Gewerkschaft Erziehung und Wissenschaft (GEW), Hochschulverband Informationswissenschaft e.V. (HI), Informationstechnikzentrum Bund (ITZBund), ver.di - Vereinte Dienstleistungsgewerkschaft.

Kişiler için sorumluluk (örneğin, öğrencilere ders vermek ve danışmanlık yapmak), müşteri iletişimi (örneğin, müşterilere BT uygulamalarını mevcut sistemlere uyarlama konusunda danışmanlık yapmak, eğitimler düzenlemek), grup ve ekip çalışması (örneğin, bir yazılım geliştirirken yazılım geliştiriciler, grafikerler ve kullanıcılarla aşamalı olarak işbirliği yapmak), ekran başında çalışma (örneğin, bilgi aktarım sistemleri için yazılım ve veri tabanı konseptleri geliştirmek, multimedya uygulamaları için grafik arayüzler tasarlamak), ofis ortamında çalışma (örneğin, kalite güvencesi doğrultusunda hedefleri belgelemek ve başarıyı kontrol etmek), dersliklerde/eğitim odalarında çalışma (örneğin, bir grup önünde dersliklerde veya seminer odalarında dersler vermek).

Mesleki faaliyet alanlarına göre mesleki kullanım olanakları: Bilgi edinimi, erişimi, işlenmesi: Bilgi aracısı, bilgi yöneticisi. Üniversitelerde öğretim faaliyetleri: Üniversitelerde ve akademilerde öğretim görevlisi, lisans (Studium) programı koordinatörü. Bilimsel araştırma: Araştırma görevlisi, araştırma grubu başkanı, bilimsel çalışan.

Bilgisayar teknolojisi ve yazılım, örneğin: İşletim sistemleri, ağ sistemleri, programlama dilleri, içerik yönetim sistemleri (CMS), veri tabanı yönetim sistemleri, bulut bilişim uygulamaları. Araştırma ve çalışma belgeleri, örneğin: Ders kitapları, uzman dergileri, kataloglar, araştırma yayınları, ders materyalleri, bilgi yapı diyagramları, bilgi haritaları, veri koruma düzenlemeleri, el yazmaları, öğretim materyalleri, müfredatlar. Ofis ekipmanları, örneğin: PC, internet erişimi, telefon, projeksiyon cihazı.

Enformasyon bilimcileri, bilgiyi iletmek, alışverişini yapmak ve depolamak için yöntemler geliştirir ve mevcut enformasyon araçlarını değerlendirirler. Veri toplama, indeksleme ve sınıflandırma prosedürlerini belirler, tezahürleri kullanır ve işlenmiş bilgileri veri tabanlarına girerler. Kullanımı kolaylaştırmak için kullanıcı dostu, genellikle çok dilli arayüzler tasarlar ve enformasyon kalitesini artırmak için semantik web gibi yeni yaklaşımları araştırırlar. E-öğrenme alanında öğrenme yöntemlerini test eder ve araştırmada sosyal ağların, arama motorlarının veya blogların kullanım modellerini analiz ederler. Üniversitelerde ders verir, etkinlikler hazırlar ve bilimsel araştırma yaparlar; bağımsız faaliyetler genellikle ancak yüksek lisans (Masterabschluss) ve doktora (Promotion) sonrası mümkündür.

Uyum sağlama amaçlı ileri eğitimler, mesleki bilgiyi güncel tutmaya ve yeni gelişmelere adapte etmeye yardımcı olur (örneğin, enformasyon ve dokümantasyon, enformasyon yönetimi, programlama alanlarında).

Lisans (Bachelor) mezunları, örneğin kütüphanecilik, enformasyon bilimi veya enformasyon yönetimi alanında ileri bir lisans (Studium) ile mesleki ve kariyer şanslarını artırabilirler. Üniversitede bilimsel bir kariyer için genellikle doktora (Promotion) gereklidir; üniversite profesörü olmak için ise genellikle habilitasyon (Habilitation) gereklidir. Doktora (Promotion), özel sektörde, araştırma alanında ve kamu yönetiminde üst düzey mesleki pozisyonlara erişimi kolaylaştırabilir.

Kullanım ve ihtiyaç analizleri yapmak, bilgi ve iletişim teknolojileri kullanımı açısından iş süreçlerini incelemek, mevcut bilgiyi kaydetmek ve bilgi ihtiyacını belirlemek. İş akışları ve bilgi işleme için uygulama yazılımları geliştirmek, verileri hazırlamak, tanımlamak ve depolamak. Veritabanlarında depolanmak üzere her türlü bilgiyi hazırlamak. Dokümanları içeriksel olarak dokümantasyon dilleriyle (örneğin bir tezgah veya sınıflandırmalar kullanarak) erişilebilir kılmak. Metinlerin otomatik indekslenmesi için uygun yöntemleri seçmek ve makine destekli metin analizini kullanmak. Uygun veritabanı konseptleri geliştirmek, ticari olarak temin edilebilen veya kendi geliştirilen yazılımları veri yönetimi için uygunluğunu incelemek. Bilgi sistemlerini kullanıcı dostu tasarlamak, kullanıcı arayüzlerini (insan-makine arayüzleri) tasarlamak ve kullanıcı dostu olmalarına dikkat etmek. Multimedya uygulamalarında ekran arayüzlerinin grafik tasarımını yapmak.

Enformasyon bilimci mesleği için aşağıdaki ek istihdam alternatifleri mevcuttur: Bilgi edinme, işleme, hazırlama faaliyet alanı: Arşivci, Kütüphaneci, Veri Bilimci, İş Enformatikçisi (üniversite mezunu). Ortak noktalar: Bilgi araştırmak, toplamak ve hazırlamak; bilgi ve dokümantasyon hizmetlerinde alana özgü veri işleme sistemleri ve yazılımları kullanmak. Editörlük, gazetecilik, lektörlük faaliyet alanı: Gazeteci. Ortak noktalar: Bilgi araştırmak, veri, kaynak veya bilgileri işlemek ve hazırlamak, bilgi ve verileri düzenlemek, sistemleştirmek ve belgelemek. Not: Belirtilen iş alternatifleri, duruma göre daha uzun bir oryantasyon veya ek bir eğitim gerektirebilir.

Enformasyon bilimcileri, bilgilerin hızlı ve kullanıcı odaklı bir şekilde sunulması için sistemler geliştirirler. Bu amaçla bilgileri seçer, toplar, değerlendirir ve uygun şekilde tasarlanmış bilgi sistemlerinde sunarlar. Bilgiyi kullanılabilir hale getirirler. İlgili (çoğunlukla dijital) bilginin nasıl değerlendirileceğini, sunulacağını, aranacağını ve bulunacağını araştırırlar. Dijital çağda bilgi, öncelikle web veritabanları veya kütüphane veritabanları aracılığıyla depolanır. Enformasyon bilimi, kullanıcıların ilgili sonuçlara hızlı bir şekilde ulaşabilmesi için bu bilginin nasıl düzenlenmesi gerektiği sorusunu inceler. Bir olasılık, kütüphanelerdeki gibi tematik sıralamalar iken, başka bir olasılık video portallarındaki videoların kategorize edilmesidir. Enformasyon bilimcileri, arama motorlarının nasıl çalıştığını, örneğin sonuçları hangi kriterlere göre sıraladığını analiz ederler.

Bu lisans mesleğinde olası faaliyetleri yerine getirmek için aşağıdaki yetenekler, bilgiler ve beceriler gereklidir. Yetenekler: Sayısal (hesaplamalı) düşünme (örneğin bilgi yazılımı geliştirirken matematiksel yöntemleri uygulama), sözel (dilsel) düşünme (örneğin bilgi ihtiyacını belirlemek için mevcut bilgiyi anlama ve değerlendirme), figüratif-uzamsal düşünme (örneğin işletme ve ağ planlarının yapılarını anlama), planlama ve organize etme yeteneği (örneğin arama motoru optimizasyonlarını planlama ve organize etme). Bilgi ve beceriler: Hesaplama becerileri (örneğin veritabanlarının ve bilgi sistemlerinin parametrelerini hesaplama).

Mesleğin icrası aşağıdaki fiziksel gereksinimleri beraberinde getirebilir. Bu bilgiler her faaliyet profili veya her mesleki kullanım alanı için geçerli olmak zorunda değildir. Kesintisiz konuşma yeteneği (örneğin IT uygulamalarını mevcut sistemlere uyarlarken müşterilere danışmanlık yapmak; eğitimler ve dersler vermek). Yakın görme yeteneği - düzeltilmiş olsa bile (örneğin bilgisayarda bilgi transfer sistemleri ve veritabanı konseptleri için yazılım geliştirmek, multimedya uygulamaları için grafik arayüzler tasarlamak). İşitme yeteneği ve konuşma anlama (örneğin deneklerden ve müşterilerden gelen geri bildirimleri anlamak). Not: Bu bilgiler yasal adımlar için temel oluşturmaz ve tıbbi bir uygunluk tespiti anlamında anlaşılmamalıdır. Gerçek fiziksel uygunluk veya uygunsuzluk her zaman duruma göre ve olası uygun önlemler dikkate alınarak belirlenmelidir.

Aşağıda, başlangıç mesleğine benzerlik gösteren meslekler veya faaliyetler belirtilmiştir. Bu meslekler, öğrendikleri meslekte boş bir yer bulamayan adaylar için olası bir alternatif oluşturur. Ayrıca, işverenler bu mesleklerdeki uzmanları, başlangıç mesleğindeki bir iş pozisyonunu doldurmak için alternatif olarak düşünebilirler. Bazı alternatif meslekler, başlangıç mesleğinin yalnızca kısmi faaliyetlerini kapsar; diğerleri ise duruma göre farklı uzunlukta olabilen bir oryantasyon süresi gerektirir. Enformasyon bilimcisi mesleği için aşağıdaki doğrudan istihdam ve doldurma alternatifleri mevcuttur: Kısmi faaliyetler ve mesleki kullanım alanları için iş ve doldurma alternatifleri (oryantasyonlu/oryantasyonsuz): Enformasyon Brokeri. Yakın mesleklerde: Dokümantasyon Uzmanı, Enformasyon Yöneticisi, Bilgi Yöneticisi. Tüm olası akrabalık derecelerinin bir listesi burada bulunabilir: Açıklamalar.

Enformasyon bilimcisi olarak faaliyet düzenlenmiş bir meslek değildir. Yurt dışında edinilmiş bir diploma ile bu meslekte çalışmak için mesleki tanıma gerekli değildir. Ancak, yurt dışı üniversite diplomaları için Merkezi Yurt Dışı Eğitim Sistemi (ZAB) aracılığıyla bireysel bir denklik değerlendirmesi talep etme imkanı bulunmaktadır. Bu, Alman iş piyasasındaki başvurular için yardımcı olabilir. Almanya'da yaşam ve çalışma hakkında daha fazla bilgi: Almanya'da Çalışma ve Yaşam Hattı - Federal Göç ve Mülteciler Dairesi (BAMF) ve Federal İş Kurumu'nun (BA) merkezi bilgi hattı. Yurt dışından gelenler için - Federal İş Kurumu'nun bir bilgi hizmeti. Federal İş Kurumu'nun Merkezi Yurt Dışı ve Uzman Yerleştirme Servisi. Make it in Germany - Uluslararası uzmanlar için uzman personel atağının hoş geldiniz portalı.

Aşağıdaki sağlık kısıtlamaları, mesleğin icrasında sorunlara yol açabilir. Bu bilgiler her faaliyet profili veya her mesleki kullanım alanı için geçerli olmak zorunda değildir. Ayrıca, kısıtlamaları örneğin teknik yardımcı araçlarla telafi etme imkanları giderek daha sık hale gelmektedir. Konuşma bozukluğu, konuşma kusuru (örneğin IT uygulamalarını mevcut sistemlere uyarlarken müşterilere danışmanlık yapmak; eğitimler ve dersler vermek). Yakın için düzeltilemeyen görme zayıflığı (örneğin bilgisayarda bilgi transfer sistemleri ve veritabanı konseptleri için yazılım geliştirmek, multimedya uygulamaları için grafik arayüzler tasarlamak). İşitme kaybı, işitme güçlüğü, sağırlık, işitme bozukluğu, kronik kulak rahatsızlıkları (örneğin deneklerden ve müşterilerden gelen geri bildirimleri anlamak). Not: Bu bilgiler yasal adımlar için temel oluşturmaz ve tıbbi bir uygunluk tespiti anlamında anlaşılmamalıdır. Gerçek fiziksel uygunluk veya uygunsuzluk her zaman duruma göre ve olası uygun önlemler dikkate alınarak belirlenmelidir.

Enformasyon bilimcisi mesleği için aşağıdaki ek doldurma alternatifleri mevcuttur: Bilgi edinme, işleme, hazırlama faaliyet alanı: Arşivci, Veri Bilimci, İş Enformatikçisi (üniversite mezunu). Ortak noktalar: Bilgi araştırmak, toplamak ve hazırlamak; bilgi ve dokümantasyon hizmetlerinde alana özgü veri işleme sistemleri ve yazılımları kullanmak. Not: Belirtilen doldurma alternatifleri, duruma göre farklı uzunlukta olabilen bir oryantasyon gerektirebilir.